APA 7'de Doğrudan Alıntı ve Blok Alıntı Nasıl Yapılır?
APA 7 el kitabı doğrudan alıntıları kesin bir sınırla ayırır: 39 kelimeye kadar olan kısa alıntılar çift tırnak içinde metin akışında verilirken; 40 kelime ve üzeri alıntılar tırnaksız olarak soldan 1,27 cm girintili ayrı bir blok halinde yazılır. Noktalama işaretinin parantezden önce mi sonra mı geleceği ise alıntının türüne göre değişir.
Doğrudan Yanıt: 30 Saniyede APA 7 Alıntı Kuralları
Kısa Alıntı (<40 Kelime): Metin akışında çift tırnak ("...") içinde yazılır. Cümle noktası parantezden SONRA konur: "... alıntı metni" (Demir, 2024, s. 15).
Blok Alıntı (≥40 Kelime): Yeni satırdan başlar, soldan 1,27 cm girintili yazılır. TIRNAK KULLANILMAZ. Cümle noktası alıntı sonunda, parantezden ÖNCE konur: ... alıntının son cümlesidir. (Demir, 2024, s. 15) (Parantezden sonra nokta konmaz).
Sayfa Numarası (s./ss.): Türkçe tez ve makalelerde tek sayfa için s. 15, sayfa aralığı için ss. 15-16 yazılır. Sayfasız web sayfalarında paragraf no (paragraf 4) veya bölüm başlığı belirtilir.
İntihal & Turnitin Eşiği: Tez genelinde doğrudan alıntı oranı %5-%10'u kesinlikle geçmemelidir. Zorunlu tanımlar dışında daima kendi cümlenizle açımlama (paraphrase) yapınız.
Temel İlke ve 40 Kelime Eşiği: Kısa Alıntı ile Blok Alıntı Ayrımı
Publication Manual of the American Psychological Association (APA 7. basım, Section 8.25–8.27), doğrudan alıntıları kelime sayısına göre kesin bir biçimde ikiye ayırır. Bir kaynaktan kelimesi kelimesine aktarılan metin 39 kelimeye kadar ise 'Kısa Doğrudan Alıntı', 40 kelime ve üzerinde ise 'Blok Alıntı' (Block Quotation) kurallarına tabidir.
Kelime sayımı yapılırken bağlaçlar, sayılar, kısaltmalar ve edatlar da dahil olmak üzere alıntılanan tüm sözcükler sayılır. 39 kelimelik bir alıntı metin içi paragraf akışında çift tırnakla verilirken, 40 kelimeye ulaşıldığı anda metinden koparılıp bağımsız bir blok haline getirilmek zorundadır. Bu ayrım hem görsel okunabilirliği sağlar hem de akademik intihal denetimlerinde metin sınırlarını netleştirir.
Uygulama Adımları
- Alıntılanan sözcük sayısının tam olarak hesaplandığı ve 40 kelime eşiğinin denetlendiği teyit edildi
- Doğrudan aktarımın zorunlu olduğu (kanun maddesi, kuramsal tanım, edebi metin) doğrulandı
- Paragraf akışına uygun biçimlendirme türünün (kısa vs. blok) seçildiği teyit edildi
Kısa Doğrudan Alıntı (<40 Kelime): Çift Tırnak ve Noktalama Konumu
39 kelimeye kadar olan kısa alıntılar cümlenin doğal akışı içinde kalır ve başına ile sonuna mutlaka çift tırnak ('"..."') konur. Tek tırnak yalnızca orijinal alıntının kendi içinde geçen bir başka alıntıyı belirtmek için kullanılır.
Noktalama Konumu (En Yaygın Hata): Parantez içi atıflarda cümle noktası parantezin içine DEĞİL, parantezden SONRA konur. Örneğin: 'Sosyal öğrenme kuramında gözlem esastır' (Bandura, 1977, s. 22). Cümlenin sonundaki nokta tırnağın içine veya parantezin önüne konulamaz. Anlatı içi atıfta ise yazar ve yıl cümlenin başında verilmişse sayfa numarası cümlenin sonunda paranteze alınır ve yine parantezden sonra nokta konur: Bandura (1977), 'sosyal öğrenme kuramında gözlemin esas olduğunu' vurgulamıştır (s. 22).
Uygulama Adımları
- Alıntının başında ve sonunda çift tırnak işaretinin eksiksiz kullanıldığı kontrol edildi
- Parantez içi atıfta noktanın parantezin DIŞINA (sonuna) konulduğu doğrulandı
- Orijinal kaynakta yer alan büyük/küçük harf uyumunun cümlenin gramerine göre ayarlandığı teyit edildi
Blok Alıntı (≥40 Kelime): 1,27 cm Girinti, Tırnaksız Düzen ve Nokta Kuralı
40 kelime veya daha uzun olan doğrudan alıntılar yeni bir satırdan başlatılır. Blok alıntıda uygulanması gereken 3 katı kural bulunmaktadır: Birincisi, blok alıntıda KESİNLİKLE tırnak işareti kullanılmaz; alıntının sınırları soldan girinti ile gösterilir. İkincisi, bloğun tamamı sol kenar boşluğundan 1,27 cm (0,5 inç / standart 1 sekme) içeriden yazılır.
Üçüncüsü ve en kritik kural ise noktalama yeridir: Blok alıntılarda alıntılanan metnin son cümlesinin noktası konur, ardından parantez içi kaynak bilgisi yazılır ve parantezden sonra ASLA NOKTA KONMAZ. Örneğin: ... bu sürecin kaçınılmaz bir sonucudur. (Yılmaz ve ark., 2024, s. 112). Kısa alıntının tam tersine, blok alıntıda nokta parantezden öncedir.
Uygulama Adımları
- Blok alıntının başına veya sonuna tırnak işareti KONMADIĞI teyit edildi
- Metnin tamamının sol marjdan 1,27 cm içeri girintilendiği Word cetvelinden kontrol edildi
- Noktanın alıntı metninin sonunda (parantezden ÖNCE) yer aldığı ve parantez sonuna nokta konmadığı doğrulandı
Sayfa Numarası (s./ss.) ve Sayfasız Dijital Kaynaklardan Alıntı Yapma
Doğrudan alıntılarda yalnızca yazar ve yıl vermek yetersizdir; okuyucunun ilgili cümleyi kaynak metinde tam olarak bulabilmesi için kesin konum bilgisi zorunludur. Türkçe metinlerde tek bir sayfa için 's. 45', birden fazla sayfaya yayılan alıntılar için 'ss. 45-46' kısaltması kullanılır (İngilizce yayınlarda 'p.' ve 'pp.').
Sayfa Numarası Olmayan Kaynaklar (Web Siteleri, E-Kitaplar, Raporlar): Çevrim içi kaynaklarda sayfa numarası yoksa paragraf numarası (par. 4 veya paragraf 4), alt başlık adı ('Yöntem' bölümü) veya alt başlık ile paragrafın bileşimi ('Tartışma' bölümü, par. 2) verilir. Ses veya video kaynaklarından doğrudan alıntıda ise zaman damgası (örn. 14:25) kullanılır.
Uygulama Adımları
- Basılı veya PDF kaynaklarda Türkçe için 's.' / 'ss.' kısaltmasının doğru uygulandığı kontrol edildi
- Sayfa numarası olmayan web sayfalarında paragraf numarası veya alt başlığın belirtildiği teyit edildi
- Sayfa aralıklarında kısa çizgi (-) kullanıldığı doğrulandı
Alıntı Metninde Değişiklik Yapma: Üç Nokta (...), Köşeli Parantez ve [sic]
Orijinal Metinden Kelime Çıkarma: Alıntı içinden cümlenin akışını bozmadan bazı sözcükleri çıkardığınızda araya boşluklu üç nokta (. . .) veya bitişik üç nokta (...) konur. Cümlenin başında veya sonunda üç nokta kullanılmasına gerek yoktur.
Metne Açıklama Ekleme ve Yazım Hataları: Alıntının anlaşılması için zamirlerin yerine isim eklediğinizde veya dilbilgisel bir tamamlama yaptığınızda eklenen kısım köşeli parantez içine alınır: '[araştırmacılar]'. Orijinal metinde bariz bir yazım veya bilgi hatası varsa, hatayı düzeltmeyip kelimenin hemen yanına italik '[sic]' ibaresi konarak hatanın orijinal esere ait olduğu belirtilir. Vurgulamak amacıyla italik yapılan sözcüklerin ardından ise parantez içinde '[vurgu eklenmiştir]' yazılmalıdır.
Uygulama Adımları
- Çıkarılan sözcüklerin anlamı tahrif etmediği ve üç nokta ile gösterildiği teyit edildi
- Yazarın yaptığı müdahalelerin köşeli parantez ([ ]) ile işaretlendiği doğrulandı
- Orijinal kaynak hatalarında [sic] kullanımının doğruluğu denetlendi
YÖK ve Enstitü Tez Kılavuzları Uyuşmazlığı: Satır Aralığı ve Punto Hiyerarşisi
Orijinal APA 7 kılavuzu (Section 8.27), blok alıntıların da metnin geri kalanı gibi çift satır aralığı (2.0) ve ana metin puntosuyla yazılmasını öngörür. Ancak Türkiye'deki üniversitelerin Fen Bilimleri, Sosyal Bilimler ve Sağlık Bilimleri Enstitüleri tez yazım yönergelerinde bu kural genellikle yerel teamüllere göre uyarlanmıştır.
Türkiye'deki pek çok lisansüstü enstitü, blok alıntıların tek satır aralığı (1.0) ve ana metin boyutundan 1-2 punto daha küçük (örneğin 12 punto yerine 10 veya 11 punto) yazılmasını zorunlu tutar. Kural hiyerarşisi ilkesi gereği: Üniversitenizin Enstitü Tez Yazım Kılavuzu, biçimsel parametrelerde (punto ve satır aralığı) APA genel şablonuna göre önceliklidir.
Uygulama Adımları
- Enstitü tez kılavuzunun blok alıntı için tek satır aralığı veya punto küçültme isteyip istemediği incelendi
- Enstitü kılavuzundaki özel kural ile APA 7 genel kurallarının sentezlendiği doğrulandı
- Paragraf öncesi ve sonrası boşluk ayarlarının (6 pt / 12 pt) tez şablonuyla uyumu kontrol edildi
Turnitin, İntihal Riski ve Doğrudan Alıntı Yüzdesi Sınırı (%10 Kuralı)
Turnitin ve iThenticate yazılımlarında 'Alıntıları Hariç Tut' (Exclude Quotes) filtresi aktifleştirildiğinde, sistem çift tırnak içindeki kısa alıntıları ve standart biçimlendirilmiş blok alıntıları benzerlik yüzdesinden düşebilir. Ancak enstitü jürileri ve tez savunma komiteleri genellikle benzerlik raporunu alıntılar dahil ham haliyle incelemekte ve %15–%20 genel tavan sınırını uygulamaktadır.
Doğrudan Alıntı Sınırı: Bilimsel bir tezde veya makalede doğrudan alıntıların toplam metne oranı kesinlikle %5 ila %10'u geçmemelidir. Metnin büyük kısmını blok alıntılarla doldurmak 'yama/mozaik intihal' (mosaic plagiarism) veya akademik yetersizlik olarak değerlendirilir. Zorunlu kanun maddeleri ve ham nitel veriler haricinde her zaman kendi özgün akademik ifadenizle açımlama (paraphrasing) yapınız.
Uygulama Adımları
- Tez genelinde doğrudan alıntı oranının %10'un altında kaldığı hesaplandı
- Turnitin alıntı hariç tutma filtresine körü körüne güvenilmemesi gerektiği bilinci korundu
- Tüm doğrudan alıntıların tırnak veya girinti ile tam olarak izole edildiği doğrulandı
Karar Ağacı
Kelime Eşiğine ve Kaynak Türüne Göre Alıntı Matrisi
Tez veya makalenizdeki tüm doğrudan aktarımlar için tırnak, girinti ve noktalama kurallarını karşılaştırın.
| Alıntı Senaryosu | Kelime Eşiği | Sayfa Yerleşimi | Tırnak Durumu | Noktalama Konumu | Örnek Gösterim | Kritik Risk |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Kısa Alıntı (Parantez İçi) | 1 – 39 Kelime | Metin içi akışta devam eder | Çift tırnak ("...") | Nokta parantezden SONRA | "... doğrudan aktarım metni" (Yılmaz, 2024, s. 45). | Standart (En yaygın kullanım) |
| Kısa Alıntı (Anlatı İçi) | 1 – 39 Kelime | Yazar ve yıl metin içinde, sayfa sonda | Çift tırnak ("...") | Nokta sayfa parantezinden SONRA | Yılmaz (2024), "... doğrudan aktarım metni" demiştir (s. 45). | Standart (Anlatı akıcılığı sağlar) |
| Blok Alıntı (Parantez İçi) | 40+ Kelime | Yeni satır, 1,27 cm sol girintili blok | TIRNAK İŞARETİ YOK | Nokta alıntı sonunda, parantezden ÖNCE | ... blok alıntının son cümlesidir. (Yılmaz, 2024, s. 45) | Kritik (Parantezden sonra nokta konmaz) |
| Blok Alıntı (Anlatı İçi) | 40+ Kelime | Yazar girişi üstte, blok altta 1,27 cm girintili | TIRNAK İŞARETİ YOK | Nokta alıntı sonunda, parantezden ÖNCE | Yılmaz (2024) durumu şöyle açıklar:
[Blok] ... son cümledir. (s. 45) | Kritik (İki nokta üst üste ile bağlanır) |
| Sayfasız Dijital / Web Kaynağı | Herhangi | Kısa veya blok kuralına göre | Kelime sayısına göre | Kısa/Blok kuralına göre | "... kurumsal ilke" (TÜBİTAK, 2024, "Vizyon" bölümü, par. 3). | Paragraf veya başlık zorunludur |
| Alıntı İçinde Alıntı (Nested) | Kısa Alıntıda | Metin içi çift tırnak bloğu içinde | Dışta çift (" "), içte tek (' ') | Nokta parantezden SONRA | "Yazar durumu 'kritik bir aşama' olarak nitelemiştir" (Kaya, 2024, s. 12). | Tek tırnak hiyerarşisi gözetilmeli |
Kontrol Listesi
Tez Teslimi Öncesi 8 Maddelik Doğrudan Alıntı Denetimi
Jüriye veya dergi editörüne göndermeden önce çalışmanızdaki tüm doğrudan aktarımları bu kriterlere göre denetleyin.
- 39 kelimeye kadar olan kısa alıntılarda çift tırnak ('"..."') kullanın; cümlenin son noktasını parantezden SONRA koyun.
- 40 kelime ve üzeri blok alıntılarda KESİNLİKLE TIRNAK KULLANMAYIN; tüm bloğu soldan 1,27 cm girintileyin.
- Blok alıntıda noktalama kuralı: Noktayı alıntı metninin SONUNA (parantezden ÖNCE) koyun; parantezden sonra nokta koymayın.
- Doğrudan alıntılarda sayfa numarasını Türkçe tezlerde 's. 45' veya 'ss. 45-48' olarak eksiksiz belirtin.
- Sayfa numarası olmayan web sayfalarında paragraf numarasını ('paragraf 4') veya bölüm başlığını gösterin.
- Alıntıdan kelime çıkarırken üç nokta (...), açıklama eklerken köşeli parantez ([ ]) kullanın.
- Üniversitenizin enstitü tez kılavuzundaki tek satır aralığı veya küçük punto şartını APA 7'ye göre öncelikli uygulayın.
- Tezdeki doğrudan alıntı oranını toplam metnin %5-%10'u ile sınırlayın; Turnitin benzerlik riskine karşı açımlamayı (parafraze) tercih edin.
Sıkça Sorulan Sorular
APA 7 Doğrudan Alıntı ve Blok Alıntı Hakkında Merak Edilenler
APA 7'de doğrudan alıntıda 40 kelime sınırı nasıl hesaplanır?
Publication Manual of the APA (Section 8.26 ve 8.27) uyarınca alıntılanan metindeki tüm sözcükler (bağlaçlar, sayılar, edatlar dahil) tek tek sayılır. 39 kelimeye kadar olan kısımlar çift tırnak içinde kısa alıntı olarak verilir; tam 40 kelime ve üzeri ise ayrı bir blok olarak 1,27 cm sol girintiyle tırnaksız yazılır.
Blok alıntıda nokta parantezin içine mi dışına mı konur?
Blok alıntılarda nokta alıntılanan cümlenin en sonuna, parantez içi kaynak bilgisinden ÖNCE konur: '... sürecin bir sonucudur. (Demir, 2024, s. 88)'. Parantez kapatıldıktan sonra kesinlikle ikinci bir nokta konmaz. Kısa alıntılarda ise tam tersi geçerlidir; nokta parantezden sonradır.
Blok alıntılarda tırnak işareti kullanılır mı?
Kesinlikle hayır. APA 7 kurallarına göre 40 kelime ve üzeri blok alıntılarda metnin başına veya sonuna tırnak işareti konmaz. Alıntının doğrudan aktarım olduğu, tüm bloğun sol kenar boşluğundan 1,27 cm içeri girintilenmesiyle okuyucuya ve jüriye gösterilir.
Türkçe tezlerde sayfa numarası 'p.' mi yoksa 's.' mi yazılır?
Türkçe yazılan yüksek lisans ve doktora tezlerinde Türk Psikologlar Derneği (TPD) APA 7 kılavuzuna göre tek sayfa için 's.', sayfa aralığı için 'ss.' kısaltması kullanılır (örneğin: s. 15 veya ss. 15-18). İngilizce yazılan tez veya makalelerde ise 'p.' ve 'pp.' kullanılır.
Tezde çok fazla doğrudan alıntı yapmak Turnitin raporunu ve jüri kararını nasıl etkiler?
Tezde doğrudan alıntıların toplam kelime sayısına oranının %5-%10'u geçmemesi temel akademik ilkedir. Blok alıntılar Turnitin'de tırnaksız olduğu için sistem tarafından doğrudan benzerlik olarak işaretlenebilir. Ayrıca jüriler aşırı doğrudan alıntıyı yazarın konuyu kavrayamadığı ve özgün sentez üretemediği şeklinde yorumlayarak düzeltme (revizyon) verebilir.
Resmî Belgeler
Kaynaklar ve Standartlar
APA Style resmî yayın kılavuzu, Türk Psikologlar Derneği standartları ve Turnitin intihal filtre yönergeleri.
- 01APA Style (7th ed.) — Section 8.25: Principles of Direct Quotation
Resmî APA Kılavuzunda doğrudan alıntı ilkeleri, açımlama (paraphrase) önceliği ve birebir aktarım kuralları.
- 02APA Style (7th ed.) — Section 8.26 & 8.27: Short Quotations vs. Block Quotations
40 kelime eşiği, kısa alıntılarda çift tırnak, blok alıntılarda 1,27 cm (0,5 inç) girinti ve noktalama yeri ayrımı.
- 03APA Style (7th ed.) — Section 8.28: Material Without Page Numbers
Web sayfaları ve e-kitaplar gibi sayfasız dijital kaynaklarda paragraf numarası ve alt başlık gösterme yönergeleri.
- 04APA Style (7th ed.) — Section 8.31: Changes to a Direct Quotation Requiring Explanation
Üç nokta (...) ile çıkarma, köşeli parantez ([ ]) ile ekleme ve [sic] hata işaretleme protokolü.
- 05Türk Psikologlar Derneği (TPD) — APA 7 Yayım Kılavuzu
APA 7 Türkçe yerelleştirme kuralları, s. ve ss. sayfa kısaltmaları ve Türkçe noktalama standartları.
- 06Turnitin Feedback Studio — Plagiarism Detection & Quoted Material Settings
Alıntıları hariç tut (Exclude Quotes) mekanizması ve tez taramalarında ham benzerlik eşikleri.