Akademik rehber
APA 7'de DOI Nasıl Yazılır?
APA 7 formatında DOI yazım kuralları: tam https://doi.org/ bağlantısı, sonuna nokta konmaması, basılı-çevrim içi kaynak ayrımı ve Zotero/Mendeley kontrol adımları.
Doğrudan yanıt
APA 7 standardında DOI, "doi:" etiketi olmadan doğrudan tam ve tıklanabilir URL olarak yazılır: https://doi.org/10.xxxx/xxxxx. Bağlantının sonuna kesinlikle nokta konulmaz. Kaynak ister basılı ister çevrim içi incelenmiş olsun, mevcut olan her DOI kaynakça girdisinin en sonuna eklenmelidir.
Hızlı kontrol
Gönderim ve teslim öncesi 6 kritik DOI kontrol noktası
- 01
Tüm DOI'lerin 'https://doi.org/' ile başladığını teyit edin
- 02
'doi:' veya 'http://dx.doi.org/' gibi eski ön ekleri temizleyin
- 03
DOI ve web bağlantılarının sonundaki noktaları kesinlikle silin
- 04
Hem DOI hem URL bulunan kayıtlarda genel URL'yi silip sadece DOI bırakın
- 05
Zotero çıktısında 'https://doi.org/doi:10...' çift ön ek oluşmadığını kontrol edin
- 06
Kütüphane proxy/login bağlantılarını kaldırıp makaleyi kurallara göre noktalandırın
1 / 6
APA 7'de geçerli tek standart: https://doi.org/ tam URL gösterimi
American Psychological Association (APA) 7. basım el kitabı (Bölüm 9.34–9.36), Crossref'in güncel uluslararası yönergeleriyle tam uyumlu hale getirilmiştir. Önceki APA 6 sürümünde kabul gören 'doi:10.xxxx' biçimi veya 'http://dx.doi.org/' gibi eski web ön ekleri tamamen yürürlükten kaldırılmıştır.
APA 7'de bir DOI, kaynakçaya her zaman standart ve güvenli bir web adresi olarak eklenir: 'https://doi.org/10.xxxx/xxxxx'. Bağlantının önüne kesinlikle fazladan 'DOI:', 'doi:' veya 'Erişim:' gibi etiketler yazılmamalıdır; 'https://' protokolüyle başlayan adres doğrudan künyenin sonuna yerleştirilir.
- Tüm DOI'lerin 'https://doi.org/' güvenli protokolüyle başladığı doğrulandı
- Eski 'doi:' veya 'dx.doi.org' ön ekleri kaynakçadan tamamen ayıklandı
- DOI dizesinin önüne fazladan 'DOI:' veya 'Erişim adresi:' etiketi konulmadığı teyit edildi
APA 6'dan APA 7'ye geçişteki en belirgin hata, 'DOI: https://doi.org/...' şeklinde hem etiketi hem linki birlikte yazmaktır; APA 7'de etiket tamamen kaldırılmıştır.
2 / 6
Noktalama kuralı: DOI veya URL'lerin sonuna asla nokta koymayın
Akademik kaynakça gösteriminde her bibliyografik alan (yazar, yıl, başlık, süreli yayın) noktayla ayrılır. Ancak APA 7 standardında, kaynakça girdisinin en sonunda yer alan DOI veya URL bağlantısının arkasına KESİNLİKLE nokta konulmaz.
Bu kuralın doğrudan teknik bir gerekçesi vardır: Web tarayıcıları ve PDF okuyucuları sondaki noktayı bağlantının bir parçası olarak algılayabilir. Okuyucu veya hakem bağlantıya tıkladığında çözünürlük (DOI resolution) bozulur ve '404 Not Found' veya 'Invalid DOI Handle' hatası meydana gelir. DOI'den önceki bibliyografik öge (örneğin sayfa aralığı) noktayla kapatılır, ardından bir boşluk bırakılarak DOI yazılır ve satır noktasız bitirilir.
- Kaynakçadaki her bir DOI ve URL bağlantısının sonundaki nokta silindi
- Kaynak künyesinin DOI'den önceki son öğesi (sayfa aralığı veya dergi) noktayla kapatıldı
- Satır sonuna denk gelen DOI dizelerine el ile tire veya boşluk eklenmedi
3 / 6
Basılı ve çevrim içi ayrımı: DOI varsa daima genel URL'ye tercih edilir
Araştırmacılar arasında yaygın bir yanılgı, basılı olarak incelenen bir dergi veya kitaba DOI eklenmeyeceği düşüncesidir. APA 7 kuralına göre (Bölüm 9.34), kaynağı kütüphane rafından alıp fiziksel olarak okumuş olsanız dahi, o yayına ait tescilli bir DOI mevcutsa kaynakçaya eklenmesi zorunludur.
Bir çalışmanın hem yayıncı web sitesi URL'si hem de DOI'si bulunuyorsa, kaynakçada daima DOI tercih edilir ve genel web URL'si silinir. Çünkü genel web adresleri zamanla alan adı değişikliği veya sayfa taşınması nedeniyle kırılabilir (link rot); DOI ise kalıcı tanımlayıcıdır.
- Basılı kopyadan incelenmiş çalışmalarda tescilli DOI olup olmadığı kontrol edildi
- Aynı kaynakta hem DOI hem web sitesi URL'si varsa yalnızca DOI bırakıldı
- Üniversite kütüphanesi oturum açma (login/proxy) linkleri kaynakçadan temizlendi
JSTOR, EBSCOhost veya ScienceDirect gibi abonelikli veri tabanlarından indirilen makalelerde DOI yoksa veri tabanı proxy linki yazılmaz; makale tıpkı basılı bir dergi gibi sayfa aralığı verilerek noktalanır.
4 / 6
Köprü (hyperlink) biçimlendirmesi: Aktif ve tutarlı bağlantı standartları
APA 7 kılavuzu (Bölüm 9.35), dijital ortamda sunulacak veya dağıtılacak belgelerde (PDF tezler, Word makale taslakları) köprülerin aktif ve tıklanabilir (live hyperlink) bırakılmasını tavsiye eder.
Kelime işlemcinin otomatik oluşturduğu varsayılan mavi altı çizili link stili kabul edilebilir olduğu gibi, metin rengi siyah ve alt çizgisiz olarak da biçimlendirilebilir. Burada temel editoryal şart, tüm kaynakça listesinde tek tip ve tutarlı bir stilin sürdürülmesidir. Ayrıca kelime işlemcinin satır sonlarında DOI'yi bölmesi durumunda araya asla manuel tire (-) eklenmemelidir.
- Elektronik tez veya makale teslimi için köprülerin tıklanabilirliği test edildi
- Bağlantı renk ve alt çizgi stili tüm kaynakça boyunca tek tip kılındı
- Kısa DOI (shortDOI) yerine resmi tam uzunluktaki DOI bağlantısı tercih edildi
5 / 6
Zotero ve Mendeley'de çift ön ek (https://doi.org/doi:10...) hatasını önleyin
Zotero ve Mendeley gibi atıf yönetim yazılımlarının Citation Style Language (CSL) APA 7 motoru, 'DOI' alanındaki verinin başına otomatik olarak 'https://doi.org/' ön ekini ekleyecek şekilde programlanmıştır.
Eğer araştırmacı veri tabanından içe aktarırken veya el ile kayıt girerken Zotero'daki 'DOI' hücresine 'doi:10.xxxx' veya 'https://doi.org/10.xxxx' yazmışsa, CSL çıktısında 'https://doi.org/doi:10...' şeklinde çifte ön ek bozulması meydana gelir. Çözüm için Zotero kütüphanesindeki ilgili kaydın DOI hücresi temizlenmeli, yalnızca '10.' ile başlayan yalın kök dizi bırakılmalıdır.
- Zotero/Mendeley'deki DOI alanında yalnızca '10.xxxx' kök dizesi bırakıldı
- Kaynakçada 'https://doi.org/doi:10...' gibi çift ön ek hatası oluşmadığı kontrol edildi
- Word eklentisinde atıf stilinin APA 6 değil APA 7 olduğu doğrulandı
Zotero'da bazen 'Extra' (Ekstra) alanına yapışan 'DOI: 10.xxxx' satırları çifte basıma yol açabilir; bu alan temizlenip veri resmî DOI kutusuna aktarılmalıdır.
6 / 6
Örneklerle APA 7 kaynakça modelleri: Makale, kitap ve kitap bölümü
Makale Künyesi: Yazar, A. A. ve Yazar, B. B. (Yıl). Makalenin başlığı: Alt başlık. Dergi Adı, Cilt(Sayı), Sayfa–Sayfa. https://doi.org/10.xxxx/xxxxx
Kitap Künyesi: Yazar, C. C. (Yıl). Kitabın başlığı: Alt başlık (varsa basım sayısı). Yayınevi. https://doi.org/10.xxxx/xxxxx
Editörlü Kitap Bölümü: Yazar, D. D. (Yıl). Bölüm başlığı. E. E. Editör (Ed.), Kitabın başlığı içinde (ss. xx–xx). Yayınevi. https://doi.org/10.xxxx/xxxxx
- Dergi adı ve cilt numarası italik, sayı parantez içinde dik yazıldı
- Sayfa aralığı ile DOI arasına boşluk bırakıldı, DOI en sona noktasız eklendi
- Doğru ve yanlış gösterimler karşılaştırılarak son editoryal kontrol tamamlandı
Sıkça Sorulan Sorular
APA 7 ve DOI hakkında merak edilenler
APA 7 kaynakçada DOI'nin sonuna nokta konur mu?
Hayır. APA 7 resmî kılavuzuna göre DOI ve URL bağlantılarının sonuna nokta konulmaz. DOI sonuna nokta koymak köprünün çalışmasını bozar ve tarayıcılarda 404 hata koduna neden olur.
APA 6 ile APA 7 arasındaki en kritik DOI farkı nedir?
APA 6 sürümünde DOI'ler 'doi:10.xxxx' veya 'http://dx.doi.org/...' biçiminde gösterilebilirken, APA 7 sürümünde bu gösterimler tamamen kaldırılmıştır. APA 7'de tek geçerli standart, 'https://doi.org/10.xxxx/xxxxx' biçimindeki tam ve güvenli internet bağlantısıdır.
Bir makalenin hem DOI numarası hem de yayıncı web URL'si varsa hangisi yazılır?
Yalnızca DOI yazılır. DOI, dijital nesneler için uluslararası düzeyde kalıcı ve değişmez bir tanımlayıcı olduğundan, zamanla değişebilen genel web sayfası URL'lerine göre mutlak önceliğe sahiptir.
Basılı dergiden okuduğum bir makaleye DOI yazmak zorunda mıyım?
Evet. APA 7 standardına göre, araştırmacı kaynağın basılı kopyasını kullanmış olsa bile, eğer o kaynağa ait tescilli bir DOI numarası varsa kaynakçada mutlaka belirtilmelidir.
Zotero'da kaynakçamda DOI neden 'https://doi.org/doi:10...' şeklinde çıkıyor?
Bu hata, Zotero kütüphanenizdeki makale kartının DOI alanına el yordamıyla 'doi:' ön ekinin eklenmesinden kaynaklanır. Zotero'nun APA 7 motoru bu ön eki kendisi tamamladığı için DOI alanındaki 'doi:' yazısını silip yalnızca 10. ile başlayan dizeyi bırakmanız sorunu çözer.
AcademicFix
Kaynaklar ve ileri okuma
Resmî kılavuzlar, DOI standartları ve bibliyografik dokümantasyon.
- 01APA Style (7th ed.) — DOIs and URLs Guidelines
Resmî APA Style yönergelerinde DOI biçimlendirme kuralları, köprü standartları ve URL hiyerarşisi.
- 02DOI Foundation — DOI Handbook & Display Guidelines
Kalıcı tanımlayıcı ekosistemi, ISO 26324 standardı ve https://doi.org/ çözümleme protokolleri.
- 03Crossref — DOI Display Guidelines & Metadata Best Practices
Crossref resmî tanımlayıcı görüntüleme kuralları ve modern web standartlarına uyum ilkeleri.
- 04Zotero Support — Citation Style Language & DOI Handling
Atıf yöneticilerinde APA 7 CSL çıktıları, DOI alan standardizasyonu ve kelime işlemci entegrasyonu.
